İttifak partilerine %5 barajı dert değil

14.06.2020

Seçime tek başların katılan partiler için yüzde 10’luk baraj korunurken, ittifak çatısı altında katılan partilere de baraj gelecekmiş; %5’in altında oy alanlar, içinde bulundukları ittifakın toplam oyları ayyuka da çıksa, parlamentoya giremeyecekmiş. AK Parti-MHP koalisyonunun böyle bir yasal düzenleme yapmaya hazırlandığı iddia ediliyor. Bence dert değil.

 

Sebeb-i proje malum: Gelecek Partisi ve DEVA Partisi’nin içinde yer alacağı üçüncü bir ittifak ihtimali. İktidar çevreleri şimdiye kadar “Bu yeni partiler %1-2’yi geçmez” diyorlardı, sağ olsunlar çıtayı her biri için ayrı ayrı %4.99’a kadar yükseltmişler. O çevrelerin standartlarında bu büyük bir iltifattır ve fakat söz konusu partiler bunu kendilerine yakıştırmasınlar sakın! Nabızlar %4 civarında seyrederse boş versinler zaten seçimi meçimi. Ben şahsen başından beri böyle düşündüğüm için ‘ittifak içi %5 barajı’ tezgâhını dert etmem. (Bu tezgâh kurulursa, kuranlara ‘Delikanlılık öldü mü?’ diye sorarım ama. O ayrı.)  %20’lik bölge barajının getirileceği de söyleniyor; onu bırakın ve hatta seçim yasasının hiç değişmeyeceğini farz edin, mevcut sistemde bile ülke çapına yayılmış %4 küsurluk oy oranının milletvekili olarak karşılığı çok düşük kalabilir. Ha, Gelecek Partisi ve Deva Partisi birleşirse durum radikal bir şekilde değişebilir tabii. 2 x %4 küsur + sinerji. Seçim yasası ister yenilensin ister mevcut haliyle kalsın, başka partilerle ittifak kurmadan da hatırı sayılır miktarda milletvekilliği kazanabilirler o vakit.

 

Ama gün doğmadan neler doğar. Bir de bakmışız ki bu hesapların hepsi karikatür olmuş. %5 barajıyla durdurulmaya çalışılan Gelecek Partisi yahut Deva Partisi veya ikisi beraber veya ayrı ayrı kükremiş sel gibi bendini öyle bir çiğneyip aşmış ki, yırtmış dağları, enginlere sığmayıp taşmış. Olur mu olur.

 

İsmet Özel’in kulakları çınlasın, “Bize yüzde 6 derler”di Refah Partisi zamanında. 12 Eylül’cü akıllılar “Nasıl olsa mürteciler asla %10’u bulamaz” diye düşünerek, parlamentoyu bu sistem dışı partiden korumak için %10  barajını getirmişlerdi. Ne oldu? Refah Partisi zamanla %20’yi bile geçti. Onun içinden çıkan AK Parti, katıldığı ilk genel seçimlerde %34 aldı. Aynı seçimlerde CHP dışındaki bütün sistem partileri barajın altında kaldı. O günlerin en büyük esprisi: “%10’u geçen partiler meclise giremesin!”

 

Dünya dönüyor muhterem ekâbir.